به گزارش بازی دراز، به نقل از وبلاگ مذهبی- سرپلذهاب
امام خمینی (ره) در عرصه اقتصاد، نکته های بسیار مهمی را بیان کرده است که در بسیاری از آن ها می توان رگه های پررنگی از اقتصاد مقاومتی را دید. برای نمونه می توان مقوله هایی همچون استقلال اقتصادی، خودکفایی اقتصادی و تولید داخلی، خودباوری، اهمیت اقتصاد و نقش نخبگان را در رهنمودها و سیره امام خمینی (ره) به روشنی مشاهده کرد.
این گزارش به بخشی از سخنان بنیانگذار جمهوری اسلامی ایران در این باره می پردازد.
*** استقلال اقتصادی
امام (ره) توجه ویژه ای به موضوع استقلال اقتصادی داشت. ایشان در طول سال های رهبری خود در سخنان و مکتوباتش بر نقش و جایگاه استقلال اقتصادی در رشد پایدار جامعه تاکید کرد.
امام خمینی ضمن اشراف بر دیدگاه های اقتصادی، بر دستیابی به استقلال اقتصادی و تحکیم پایه های اقتصاد ملی تاکید می کند. امام خمینی (ره) با شناخت اهمیت ساماندهی اقتصاد ملی به منظور دستیابی به رشد و توسعه درونزا، جایگاه حرکت به سمت استقلال اقتصادی را همواره مورد تاکید قرار داده اند.(1)
امام (ره) بر این باور بود که استقلال اقتصادی مقوله ای کلیدی است که حیات ملت به آن وابسته است و دستیابی به آن، کشور را بیمه خواهد کرد. بر پایه رهنمودهای امام خمینی (ره)، مادامی که بخواهیم مستقل باشیم و زیر بار وابستگی نرویم، باید تحمل مشکلات و قدرت مبارزه با آن را پیدا کنیم.(2)
کاهش وابستگی اقتصادی از دیگر ضرورت های دستیابی به استقلال اقتصادی در دیدگاه امام (ره) است. در نگاه امام راحل، اگر کشور در اقتصاد نجات پیدا نکند وابستگی اقتصادی درهمه زمینه ها حتی وابستگی نظامی و سیاسی ایجاد می شود.
از این رو، امام خمینی (ره) وابستگی اقتصادی را منشا همه وابستگی های فرهنگی، سیاسی و اجتماعی میدانند. (3) در باور امام (ره)، بدون دستیابی به استقلال اقتصادی نمی توان به استقلال سایر زمینه ها دست یافت.(4)
*** خودکفایی اقتصادی و تولید داخلی
در بین دیدگاه های اقتصادی امام خمینی (ره)، تاکید بسیار ایشان بر قطع وابستگی، استقلال اقتصادی و رسیدن به خودکفایی قابل تامل است. خودکفایی یکی از ارکان اقتصاد مقاومتی است که امام (ره) بارها به مناسبت های مختلف بر آن تاکید داشته و آن را گوشزد کرده است.
درباره اهمیت خودکفایی در کلام امام (ره) می خوانیم: شما می دانید که اگر یک مملکت در اقتصاد، خصوصاً این رشته اقتصاد که نان مردم است؛ در این، احتیاج به خارج پیدا بکند و یک احتیاج مبرمی که نتواند خودش را اداره کند خودش را و باید دیگران او را اداره کنند. این وابستگی اقتصادی آن هم در این رشته، موجب این می شود که ملت ایران، مملکت ایران، تسلیم بشود به دیگران.(5)
بر پایه نظریه های اقتصادی، ستون فقرات اقتصاد مقاومتی تولید داخلی و تقویت این عرصه است تا راه رسیدن به پیشرفت و توسعه پایدار هموار شود. امام خمینی (ره) در خصوص نقش تولید می گوید: لازمه استقلال و عدم وابستگی تولید، به اندازه نیازها و خودکفایی در کالاهای استراتژیک است.(6)
*** خودباوری
یکی از امور راهگشا در رسیدن به سامان اقتصادی، خودباوری و اعتماد به نفس برای تحقق شعار «ما می توانیم» است.
امام (ره) اعتماد به نفس و تاکید بر توانمندی های تولید داخلی را همچون راه حلی منطقی برای دستیابی به سیاست جایگزینی واردات، لازم می داند. امام با بیانی ساده، تولید داخلیِ کافی و تاکید بر مصرف آن را راهی برای دستیابی به استقلال اقتصادی معرفی می کند.
امام خمینی (ره) خطر مرعوب شدن ملت ها در برابر سایر جوامع را مانعی برای استقلال اقتصادی دانسته و بر ضرورت اعتماد به نفس و باور به پیشرفت تاکید می کند. در این باره در کلام امام (ره) می خوانیم: ما تا بنای بر این نگذاریم که خودمان هم یک آدمی هستیم برای خودمان میتوانیم کار کنیم، ما به آن نان جوی که خودمان درست کنیم تا بنای بر این نگذاریم که همان نان جو را می خوریم و از خارج نمی خواهیم، نمی توانیم درست کنیم کار خودمان را. تا بنا بر این نگذاریم که همان منسوجاتی که خودمان درست میکنیم کافی مان هست، منسوجات ما ترقی نمی کند. و ما باز تابع غیر باید بشویم و دستمان پیش غیر دراز بشود. (7)
*** نقش نخبگان و متخصصان
نخبگان و کارشناسان یکی از مهمترین عوامل و کارگزاران توسعه پایدار در هر کشور به شمار می آیند و نمی توان نقش آنان را در اقتصاد مقاومتی نادیده گرفت. بر همین پایه، توجه به رشد و توسعه مراکز مطالعاتی و تحقیقاتی می تواند، راه را برای رسیدن به استقلال اقتصادی و توسعه، هموار سازد. امام خمینی (ره) با تاکید بر نقش نخبگان و نیروی انسانی در مسیر حفظ استقلال و پیشرفت گفته است: مهمترین عامل در کسب خودکفایی و بازسازی توسعه مراکز علمی و تحقیقات و تمرکز و هدایت امکانات و تشویق کامل و همه جانبه مخترعین و مکتشفین و نیروهای متعهد و متخصصی است که شهامت مبارزه با جهل را دارند و از لاک نگرش انحصاری علم به غرب و شرق به در آمده و نشان داده اند که می توانند کشور را روی پای خود نگه دارند. (8)
*پی نوشت ها:
1- احمدی، علی محمد، «رهایی از اقتصاد وابسته (خودکفایی) راهبرد امام خمینی(ره) در عرصه اقتصاد»، مجموعه مقالات دومین کنگره بررسی اندیشه های اقتصادی امام خمینی(ره)، 11 و 12 خرداد 1379، دانشگاه تهران
2- صحیفه امام، جلد 17، ص 242
3- صحیفه امام، ج 10، ص 333
4- صحیفه امام، ج 7، ص 433
5- صحیفه امام، ج 11، صص 413-414
6- صحیفه امام؛ ج 17، ص 33
7- صحیفه امام، ج 11، ص: 222
8- صحیفه امام، ج 21، ص 158