گروه اقتصادی خبرگزاری فارس؛ در تحول تازهای در بازار جهانی انرژی، یک پایگاه نظامی در آمریکا ممکن است میزبان نخستین رآکتور هستهای شناور جهان شود؛ پروژهای که توسط شرکت نوپای انگلیسی Core Power طراحی شده اما به دلیل نگرانیهای ایمنی، دولت انگلیسی با اجرای آن در خاک خود مخالفت کرده است.این شرکت که دفترش در منطقه چیسویک در غرب شهر لندن قرار دارد، اکنون با وزارت دفاع آمریکا، موسوم به پنتاگون وارد مذاکره شده تا نخستین نمونه این رآکتور را بسازد؛ پروژهای که در صورت اجرا میتواند بخشی از برنامههای انرژی دولت دونالد ترامپ برای تأمین برق مورد نیاز رشد هوش مصنوعی در این کشور را پوشش دهد.راکتور هستهای شناور یک نیروگاه کوچک هستهای است که روی کشتی یا سکو در دریا یا رودخانه ساخته میشود و برق تولیدی آن از طریق کابل به ساحل و شبکه منتقل میشود.این رآکتورها در کارخانه ساخته و به محل مصرف منتقل میشوند و سریعتر از نیروگاههای زمینی نصب میشوند و میتوانند برق شهرها یا صنایع را برای سالها تأمین کنند.
رآکتورهای شناور؛ راهی سریعتر برای تولید برق در عصر هوش مصنوعی
پروژهای که وزارت دفاع آمریکا در حال بررسی آن است، میتواند راهی سریعتر برای بهرهبرداری از فناوریهای نوین هستهای باشد؛ زیرا اجرای آن در پایگاه نظامی، بسیاری از فرایندهای پیچیده صدور مجوز ساخت نیروگاههای زمینی را دور میزند.دولت آمریکا برخلاف تمرکز بر انرژیهای بادی و تجدیدپذیر، به تقویت انرژی هستهای روی آورده و رئیسجمهور این کشور در ماه مه گذشته چهار فرمان اجرایی برای توسعه رآکتورهای کوچک مدولار صادر کرد.در همین راستا، نمایندگان پنتاگون و وزارت انرژی آمریکا روز ۱۵ فوریه ۲۰۲۶ یک رآکتور کوچک را بهصورت هوایی منتقل کردند تا مقدمات آزمایش آن فراهم شود.
ساخت کشتیهای باری هستهای؛ گام جدید شرکت بریتانیایی
بر اساس گزارش روزنامه تلگراف شرکت Core Power علاوه بر رآکتور شناور، برنامه ساخت کشتیهای کانتینربر با سوخت هستهای را نیز دنبال میکند.وزارت دفاع آمریکا قصد دارد تا سال ۲۰۲۸ نخستین پروژه این نوع رآکتور را اجرا کند؛ موضوعی که به دلیل خطرات احتمالی باعث شد وزیر انرژی انگلیس، اد میلیبند، آن را از برنامه توسعه انرژی هستهای کشورش کنار بگذارد.این در حالی است که دولت انگلیس به رهبری نخستوزیر کییر استارمر اعلام کرده قصد دارد تولید برق هستهای را افزایش دهد و سایتهای جدیدی برای سرمایهگذاری در رآکتورهای کوچک معرفی کند تا به هدف کاهش کربن در شبکه برق برسد.
برق برای شبکه سراسری؛ فشار مصرف مراکز داده
حتی اگر رآکتور شناور در یک پایگاه نظامی آمریکا نصب شود، برق آن به شبکه سراسری آمریکا تزریق خواهد شد؛ شبکهای که به دلیل رشد سریع مراکز داده و صنعت هوش مصنوعی با افزایش شدید تقاضا مواجه است.شرکت کور پاور از معدود شرکتهایی است که رآکتورهای شناور قابل انتقال به سواحل مختلف را طراحی میکند؛ رآکتورهایی که میتوانند تا ۶۰ سال برق تولید کنند. ظرفیت پیشبینیشده هر رآکتور حدود ۳۰۰ مگاوات است؛ رقمی که برق حدود ۳۰۰ هزار خانه را تأمین میکند.
رقابت جهانی؛ هشدار درباره پیشتازی چین
یکی از مزیتهای رآکتورهای شناور این است که نیاز به مجوزهای طولانی ساخت ندارند و میتوان آنها را در کارخانه تولید کرد؛ موضوعی که هزینه و زمان اجرا را کاهش میدهد.شرکت انگلیسی معتقد است آمریکا به دلیل تجربه در زیردریاییها و ناوهای هستهای میتواند در این حوزه پیشتاز شود، اما مؤسس شرکت، «میکال بو»، درباره رقابت چین هشدار داده و گفته است: «ریادت در فناوری هستهای اهمیت حیاتی دارد و آمریکا میتواند قواعد این بازار را تعیین کند.»همکاری شرکتهای بزرگ هستهای و فناوریاین شرکت با سازندگان کشتی ژاپنی و کرهای و همچنین غول هستهای فرانسه اورانو همکاری دارد.همچنین شرکت آمریکایی تیراباور که مورد حمایت بنیانگذار مایکروسافت بیل گیتس است، در این پروژه مشارکت میکند.به نوشته رسانه آمریکایی الطاقه، افزایش مصرف برق در صنایع دیجیتال، رقابت کشورها برای استقلال انرژی و کاهش وابستگی به سوختهای فسیلی، باعث شده فناوری هستهای دوباره به مرکز توجه اقتصاد جهانی برگردد.رآکتورهای شناور به دلیل سرعت ساخت، هزینه کمتر و قابلیت انتقال، میتوانند بازار جدیدی در صنعت انرژی ایجاد کنند و حتی قواعد تجارت برق جهانی را تغییر دهند.در چنین فضایی، بحث حق دسترسی کشورها به فناوری صلحآمیز هستهای نیز به موضوعی مهم در اقتصاد و سیاست جهانی تبدیل شده است؛ زیرا انرژی هستهای همچنان یکی از پایههای اصلی امنیت انرژی در جهان آینده محسوب میشود.