گروه سیاسی خبرگزاری فارس: همزمان با برگزاری نشست موسوم به « کنگره آزادی ایران» در روزهای ۸ و ۹ فروردین ۱۴۰۵ (۲۸ و ۲۹ مارس ۲۰۲۶) در لندن، ابعاد تازهای از پشتپرده این تشکل ضدایرانی و ارتباط آن با محافل نزدیک به لابی صهیونیستی آیپک فاش شد.این نشست به ابتکار گروهی از فعالان اپوزیسیون خارجنشین برگزار شد و مجید زمانی، مدیر اجرایی این تشکل، هدف از تشکیل آن را «گردهمآوردن طیفهای مختلف سیاسی برای گذار به دموکراسی در ایران بهصورت مستقل» عنوان کرد.با این حال، انتشار یک ایمیل افشاشده توسط رسانه «میدل ایست آی» روایت دیگری از پشتپرده این تشکل ارائه داد. براساس این گزارش، شرکت روابط عمومی و لابیگری «رد بانیان» (Red Banyan) که سابقه همکاری با محافل حامی اسرائیل از جمله آیپک را دارد، مسئولیت تبلیغات رسانهای و اطلاعرسانی فعالیتهای این کنگره را برعهده گرفته است.در همین ارتباط، نیل اشتراوس، از مدیران شرکت Red Banyan و مسئول ارتباط با جریانهای یهودی و حامی اسرائیل در این مجموعه، ایمیلی برای رسانهها از جمله «میدل ایست آی» ارسال کرده و در پایان آن خود را « نماینده رسانهای شورای هماهنگی کنگره آزادی ایران» معرفی کرده است.
مجید زمانی در واکنش به این گزارشها تأکید کرد که «کنگره آزادی ایران» یک ابتکار مستقل از سوی ایرانیان بوده و هیچ دولت یا نهاد خارجی در شکلگیری و تأسیس آن نقشی نداشته است. با این وجود، گزارشهای منتشرشده نشان میدهد برخی اعضای نزدیک به آیپک در معرفی و برجستهسازی رسانهای این تشکل نقش فعالی ایفا کردهاند.همچنین مشخص شده است که برخی اعضای این تشکل، از جمله یوسفیانی، با معرفی و هماهنگی نیل اشتراوس با رسانههایی همچون روزنامه اسرائیلی «جروزالم پست» و روزنامه «نشنال» امارات مصاحبه کردهاند.بررسی سوابق شرکت Red Banyan نیز بر ابهامات افزوده است. «ایوان نیرمن» مدیرعامل این شرکت، سابقه بیش از هفت سال فعالیت در آیپک را در کارنامه دارد و در حوزه تدوین سیاستهای خاورمیانهای، سخنرانینویسی و امور رسانهای برای قانونگذاران آمریکایی فعالیت کرده است.در متن ایمیل منتشرشده، «کنگره آزادی ایران» بهعنوان مجموعهای متشکل از «سلطنتطلبان، لیبرالها و نمایندگان اقوام ایرانی» معرفی شده است؛ مسئلهای که به اعتقاد برخی ناظران، نشاندهنده تلاش برای ایجاد ائتلافی متنوع از جریانهای مخالف جمهوری اسلامی است.ترکیب حاضران در این نشست نیز مورد توجه رسانهها قرار گرفته است؛ از فعالان سیاسی و مدنی مخالف جمهوری اسلامی گرفته تا اعضا و چهرههای نزدیک به برخی گروهکهای تجزیهطلب کردی و بلوچ. در میان حاضران نام افرادی چون مجید زمانی، رضا علیجانی، محسن سازگارا، مهدیه گلرو، حسین رزاق، شهریار آهی، مهران براتی، نازنین افشینجم و اسماعیل عبدی دیده میشود. همچنین برخی چهرههای وابسته به گروهکهای تجزیهطلب نیز در این نشست حضور داشتهاند.
در این میان، صدور بیانیه حمایتی از سوی گروهک پژاک و دعوت از نمایندگان این گروه در روز دوم نشست، از دیگر حاشیههای خبرساز این رویداد بود؛ اتفاقی که برخی تحلیلگران آن را نشانه تلاش برگزارکنندگان برای نزدیککردن طیفهای مختلف اپوزیسیون ارزیابی میکنند.برخی تحلیلها بر این باورند که تمرکز ویژه این نشست بر موضوع اقوام ایرانی، در راستای پروژهای برای فعالسازی شکافهای قومی و هویتی در ایران صورت گرفته است. این در حالی است که تجربه سالهای گذشته، بهویژه پس از اقدامات گروهکهای مسلح مستقر در اقلیم کردستان عراق و واکنش منفی افکار عمومی در مناطق کردنشین ایران، نشان داده پروژههای تجزیهطلبانه از پشتوانه اجتماعی قابلتوجهی برخوردار نیستند.از سوی دیگر، این تشکل با اختلافات داخلی نیز مواجه است. هرچند برخی چهرههای نزدیک به جریان سلطنتطلب مانند شهریار آهی در این نشست حضور داشتند، اما بخشی از نیروهای وابسته به جریان رضا پهلوی، برگزاری این کنگره را تلاشی برای «سهمخواهی سیاسی» از سوی جمهوریخواهان توصیف کردهاند؛ اختلافی که میتواند بر انسجام اپوزیسیون خارجنشین تأثیرگذار باشد.