وقوع دو زمینلرزه پیاپی ۵/۲ و ۵/۷ ریشتری در بخش کوزران، بار دیگر ضرورت سنجش میزان آمادگی مناطق زلزلهخیز را به آزمون گذاشت. هرچند این زمینلرزه نگرانیهایی را در میان ساکنان ایجاد کرد، اما نتایج اولیه ارزیابیها از شرایطی متفاوت نسبت به تجربه تلخ زلزله سال ۱۳۹۶ حکایت دارد.
آنچه در بررسیهای میدانی بیش از هر موضوعی جلب توجه میکند، نقش اقدامات پیشگیرانه در کاهش پیامدهای بحران است. از مقاومسازی بخش قابل توجهی از واحدهای مسکونی روستایی گرفته تا پایداری زیرساختهای حیاتی و حضور سریع دستگاههای اجرایی، مجموعهای از عوامل موجب شد این زمینلرزه به بحرانی گسترده تبدیل نشود.
اکنون با ادامه ارزیابی خسارتها، گزارشهای میدانی و اظهارات مسئولان محلی و استانی، تصویری روشنتر از وضعیت مناطق زلزلهزده کوزران و عملکرد دستگاههای خدماترسان ارائه میدهد؛ تصویری که نشان میدهد سرمایهگذاری در مقاومسازی، ارتقای تابآوری زیرساختها و آمادگی مدیریت بحران، مهمترین عامل کاهش خسارتها در این حادثه بوده است.
کاهش خسارتهای زلزله کوزران در سایه مقاومسازی
جمشید عزیزی در گفتگو با خبرنگار گروه اجتماعی شبکه اطلاعرسانی «مرصاد»؛ با تشریح آخرین وضعیت مناطق زلزلهزده بخش کوزران، اظهار داشت: با وجود وقوع زمینلرزه ۵/۷ ریشتری، خوشبختانه بهدلیل شدت کمتر این زلزله نسبت به زلزله سال ۱۳۹۶ سرپلذهاب و همچنین اجرای گسترده طرحهای مقاومسازی در سالهای گذشته، خسارتهای وارد شده به بخش کوزران محدود و عمدتاً جزئی بوده است.
وی با اشاره به وضعیت مصدومان این حادثه، تصریح کرد: در مجموع سه مصدوم بر اثر زلزله گزارش شد که شامل یک خانم باردار بهدلیل شوک ناشی از حادثه، یک کودک با آسیبدیدگی پا و یک خانم با شکستگی دست بر اثر سقوط از پله بود و خوشبختانه هیچ مورد فوتی یا مصدومیت شدید در این زمینلرزه نداشتیم.
تداوم ارزیابی خسارتها در روستاها
بخشدار کوزران با بیان اینکه تیمهای ارزیاب از نخستین ساعات پس از زلزله در مناطق حضور یافتهاند، افزود: دهیاران، شوراهای اسلامی و کارشناسان بنیاد مسکن در حال بررسی میدانی خسارتها در روستاها هستند و ارزیابیها از ترکخوردگی دیوارها تا آسیبهای احتمالی به واحدهای مسکونی ادامه دارد، اما تا پایان این فرآیند امکان اعلام آمار دقیق خسارتهای مالی وجود ندارد.
عزیزی با تأکید بر اینکه تاکنون هیچ واحد مسکونی غیرقابل سکونت گزارش نشده است، اذعان کرد: شرایط به گونهای نبوده که نیاز به اسکان اضطراری خانوارها ایجاد شود و خوشبختانه هیچیک از ساکنان روستاها و شهر کوزران ناچار به ترک محل سکونت خود نشدهاند.
وی درباره مطالبات مردم پس از وقوع زلزله نیز گفت: برخلاف حوادث مشابه، مطالبه خاصی از سوی مردم مطرح نشد و عمده درخواستها مربوط به تسریع در ارزیابی خسارتها بود تا میزان آسیبهای وارد شده به منازل، دیوارها، پنجرهها، شیشهها و سایر بخشهای ساختمانها مشخص شود؛ در شهر نیز برخی کسبه از آسیبدیدگی کالاها و افتادن اجناس از قفسهها خبر دادند.
حضور بنیاد مسکن و هلالاحمر در منطقه
بخشدار کوزران با اشاره به حضور دستگاههای امدادی و اجرایی در منطقه، بیان کرد: نیروهای هلالاحمر و کارشناسان بنیاد مسکن از ساعات اولیه در منطقه مستقر شدند و با توجه به نبود تخریب گسترده، مأموریت هلالاحمر پس از بررسی شرایط به پایان رسید و اکنون کارشناسان بنیاد مسکن مسئول ارزیابی دقیق خسارتها و تعیین میزان آسیب هر واحد مسکونی هستند تا روند پرداخت تسهیلات و کمکهای لازم بر اساس میزان خسارت انجام شود.
وی از ثبت یک مورد آسیب نسبتاً جدی در روستای بابانهسردار خبر داد و اذعان کرد: در این روستا یکی از خانههای قدیمی دچار آسیب در یکی از اتاقها شد که بهصورت موقت ایمنسازی شده است و پس از ارزیابی کارشناسان، در صورت تائید، از تسهیلات مقاومسازی برای بازسازی آن استفاده خواهد شد.
عزیزی با اشاره به وسعت بخش کوزران، خاطرنشان کرد: این بخش دارای ۱۰۸ روستا است، اما همه روستاها دچار خسارت نشدهاند و در بسیاری از روستاها هیچ آسیبی گزارش نشده یا خسارتها تنها به ترکهای جزئی محدود بوده است؛ حتی در برخی روستاهای واقع در دامنه کوههای قلعهقاضی و بنیگس هیچگونه خسارتی ثبت نشده و به نظر میرسد شرایط توپوگرافی منطقه در کاهش آثار زلزله مؤثر بوده است.
بخشدار کوزران در پایان با درخواست از مسئولان استانی و ملی برای تسریع در مقاومسازی خانههای باقیمانده، گفت: هنوز تعدادی از واحدهای مسکونی قدیمی و گلی در روستاها باقی مانده است که لازم است با حمایت بنیاد مسکن، مدیریت بحران و سایر دستگاههای مرتبط، زمینه مقاومسازی آنها فراهم شود تا در حوادث احتمالی آینده نیز شاهد تکرار خسارتهای سنگین نباشیم.
پایداری شبکه آب کوزران پس از زلزله
رضا داودی در گفتگو با خبرنگار گروه اجتماعی شبکه اطلاعرسانی «مرصاد»؛ در تشریح آخرین وضعیت تأسیسات آبرسانی پس از زمینلرزههای اخیر کوزران، اظهار داشت: بررسیهای فنی و میدانی نشان میدهد زلزلههای ۵/۲ و ۵/۷ ریشتری هیچگونه خسارت مؤثری به خطوط انتقال، مخازن ذخیره و شبکه توزیع آب شرب وارد نکرده و خدماترسانی بدون وقفه ادامه دارد.
وی افزود: بلافاصله پس از وقوع زمینلرزه، گروههای تخصصی و عملیاتی شرکت آب و فاضلاب به منطقه اعزام شدند و تمامی زیرساختهای آبرسانی در محدودههای تحت تأثیر بهصورت میدانی مورد ارزیابی قرار گرفت تا از سلامت تأسیسات و پایداری شبکه اطمینان حاصل شود.
مدیرعامل شرکت آب و فاضلاب استان کرمانشاه با اشاره به تأثیر محدود زلزله بر یکی از منابع تأمین آب، تصریح کرد: تنها یک حلقه چاه در منطقه کوزران دچار کدورت موقت شد که برای حفظ کیفیت و سلامت آب شرب، بلافاصله از مدار بهرهبرداری خارج و اقدامات فنی لازم برای مدیریت شرایط انجام شد.
داودی ادامه داد: همزمان با خروج این چاه از مدار، تأمین آب مشترکان از طریق منابع جایگزین انجام شد و با مدیریت بهموقع شبکه، هیچگونه قطعی یا اختلال در روند آبرسانی به شهرها و روستاهای تحت پوشش ایجاد نشد و خدمات به شکل عادی ادامه یافت.
وی با تأکید بر پایداری کامل شبکه آبرسانی در مناطق زلزلهزده، خاطرنشان کرد: شرکت آب و فاضلاب استان کرمانشاه همچنان وضعیت تأسیسات را بهصورت مستمر رصد میکند و در حال حاضر تمامی زیرساختهای آبرسانی در مدار بهرهبرداری قرار دارند و آب شرب مورد نیاز مشترکان بدون مشکل تأمین میشود.
تجربه موفق مقاومسازی در کوزران
شمساله خدادادی در گفتگو با خبرنگار گروه اجتماعی شبکه اطلاعرسانی «مرصاد»؛ در تشریح آخرین وضعیت مناطق زلزلهزده، اظهار داشت: بلافاصله پس از وقوع زمینلرزه، تیمهای ارزیاب بنیاد مسکن از استان و شهرستان کرمانشاه به منطقه کوزران و روستاهای اطراف اعزام شدند تا روند بررسی میدانی خسارتهای احتمالی را در کوتاهترین زمان آغاز کنند.
وی با اشاره به نتایج ارزیابیهای اولیه، افزود: بررسیهای انجامشده در شهر کوزران و روستاهای اطراف از جمله بابان یاور و چگنی نشان میدهد هیچگونه خسارت سازهای به واحدهای مسکونی وارد نشده و تنها در برخی ساختمانها ترکهای جزئی در نازککاری و دیوارها مشاهده شده است.
مدیرکل بنیاد مسکن انقلاب اسلامی استان کرمانشاه تصریح کرد: عملیات ارزیابی همچنان ادامه دارد و علاوه بر تیمهای مستقر در کوزران، به شعب بنیاد مسکن در شهرستانهای اسلامآبادغرب، روانسر، جوانرود و دالاهو نیز مأموریت داده شده است تا با هماهنگی فرمانداریها و بخشداریها، وضعیت مناطق را بهصورت مستمر رصد کنند.
خدادادی مقاومسازی واحدهای مسکونی را مهمترین عامل کاهش خسارتهای این زمینلرزه دانست و خاطرنشان کرد: در حال حاضر بیش از ۸۵ درصد واحدهای مسکونی بخش کوزران مقاومسازی شدهاند و همین موضوع سبب شد زمینلرزه ۵/۷ ریشتری خسارت سازهای قابل توجهی به منازل مسکونی وارد نکند.
وی تأکید کرد: نتایج این حادثه بار دیگر اهمیت ساختوساز اصولی و اجرای طرحهای مقاومسازی را اثبات کرد و انتظار میرود تجربه موفق کوزران، ساکنان سایر مناطق را نیز به نوسازی و ایمنسازی واحدهای مسکونی ترغیب کند تا در حوادث مشابه، میزان خسارتها به حداقل برسد.
به گزارش شبکه اطلاعرسانی «مرصاد»؛ زمینلرزه کوزران نشان داد که مدیریت بحران تنها به واکنش پس از حادثه محدود نمیشود، بلکه حاصل سالها سرمایهگذاری در مقاومسازی، ارتقای تابآوری زیرساختها و آمادگی دستگاههای اجرایی است. هرچند ادامه روند نوسازی واحدهای فرسوده و تکمیل پوشش مقاومسازی همچنان یک ضرورت جدی بهشمار میرود، اما تجربه این زمینلرزه ثابت کرد که برنامهریزی پیشگیرانه میتواند خسارتهای جانی و مالی را به حداقل برساند و الگویی مؤثر برای سایر مناطق زلزلهخیز استان و کشور باشد.