نشست خبری جایزه کتاب سال و جایزه جهانی/ جایزه کتاب سال و انتخاب 4 اثر برگزیده/ کاهش 5 درصدی آثار نسبت به دوره گذشته

در نشست خبری سی‌امین دوره جایزه کتاب سال جمهوری اسلامی ایران و جایزه جهانی اعلام شد، از میان 25 هزار و 495 عنوان کتاب منتشر شده در سال 90 تنها 4 کتاب برگزیده شده و دبیران عنوان کردند در قیاس با دوره بیست و نهم شاهد کاهش 5 درصدی هستیم. نشست خبری سی‌امین دوره جایزه کتاب سال جمهوری اسلامی ایران و جایزه جهانی صبح امروز چهارشنبه 11 بهمن با حضور علی اسماعیلی سرپرست معاونت فرهنگی و مجید حمیدزاده دبیر علمی جایزه کتاب سال و محمدرضا وصفی دبیر بیستمین دوره جایزه جهانی کتاب سال در سرای اهل قلم برگزار شد. براساس این گزارش،از میان 25 هزار و 495 عنوان کتاب چاپ شده در سال 90 که توسط داوران سی‌امین جایزه کتاب سال ارزیابی شده‌اند، 197 عنوان به مرحله دوم راه یافتند که از این میان 26 عنوان منتخب شده‌اند. * اسماعیلی: انصافا مشکلی به لحاظ  پرداخت جوایز نداریم   علی اسماعیلی سرپرست معاونت فرهنگی وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی در ابتدای این نشست خبری ضمن عذرخواهی از دیر آغاز شدن این برنامه دلیل را ساعت‌های متفاوت در اعلام آغاز نشست خبری عنوان کرد و اظهار داشت: برای نشست امروز به بنده اعلام شده بود جلسه ساعت 10:30 آغاز می‌شود، اما ظاهرا اصحاب رسانه مدت‌هاست در نشست حاضر شدند از این رو از حاضران پوزش می‌طلبم. وی ایام الله دهه فجر، ماه ربیع‌ الاول و میلاد پیامبر و امام جعفر صادق را تبریک و ابراز داشت: یکی از کارهای خوب در حوزه نشر مکتوب بحث برگزاری کتاب سال جمهوری اسلامی ایران و جایزه جهانی است. وی افزود: جایزه کتاب سال برای اولین بار با هدف تشویق خادمان نشر مکتوب، اعتلای نشر دینی و اسلامی، شناسایی و معرفی چهره‌های شاخص فرهنگ مکتوب در حوزه‌های مختلف و ترغیب نویسندگان و اهالی قلم در سال 1334 انجام شد و این تقدیر هم مربوط به آثاری بود که در سال 32 منتشر شده بودند. اسماعیلی در ادامه به سال 1334 اشاره و خاطرنشان کرد: از سال 1334 به بعد همواره تا به امروز برگزاری این حرکت ارزشمند استمرار یافت، در یک مقطع زمانی در حوزه ترجمه و تالیف خواسته شد آثار را به دبیرخانه ارسال کنند. پس از آن طبق آئین‌نامه تنظیم شده، سه مرحله و جلسه نهایی انتخاب اثر انجام می‌شود. این مقام مسئول در ادامه ضمن اشاره به ادامه روند گفت: طبق آئین‌نامه جایزه آثار برگزیده و شایسته تقدیر معرفی می‌شوند؛ اما پس از آن از سال 1356 اهدای این جایزه به تاخیر افتاد و پس از آن در سال 61 در زمان انقلاب این موضوع مطرح و در سال 62 آئین‌نامه‌ای نوشته و مرتب در حال به روز رسانی است. از آن سال به بعد همزمان با ایام الله دهه فجر این جشنواره را برگزار و امروز شاهد برپایی دوره سی‌ام هستیم. اسماعیلی ضمن اشاره به اینکه برای بررسی آثار در دو  حوزه تمدنی ایران و اسلام مواردی مدنظر قرار گرفته بود، تصریح کرد: برای بررسی آثار در دو حوزه تمدنی اسلام و ایران و مؤلفان این گروه‌ها بحث جایزه جهانی مطرح شد تا از مولفان و پدیدآورندگان این گونه آثار در حوزه اسلام و ایران تقدیر شود. البته معمولا جایزه جهانی کلیه کتاب‌های سال قبل را بررسی می‌کند و امسال در دبیرخانه آثار سال 1390 مراحل داوری را طی کردند. وی درباره داوری‌ها ادامه داد: ابتدا دبیر هیئت علمی انتخاب می‌شود، پس از آن مجموعه‌ای از فرهیختگان به عنوان اعضای هیئت علمی انتخاب شده و در گروه‌های مختلف گروه‌های داوری ابتدا 3 و سپس 5 داور را انتخاب می‌کنند. پس از آن بررسی آثار آغاز می‌شود. به گفته این مقام مسئول، در سال 1390 در مجموع 25 هزار و 495 اثر در 11 گروه اصلی در حوزه داخلی توسط گروه‌های سه نفره ارزیابی شدند. از این مجموع 197 عنوان به مرحله دوم راه یافته و پس از بررسی آثار توسط 4 داور آثاری که بالای 90 تا 100 امتیاز را دارا باشد به عنوان اثر برگزیده معرفی می‌شود؛ البته در جایزه جهانی اثر شایسته تقدیر نداریم اما در بخش داخلی به دلیل ترغیب نویسندگان آثار 80 تا 90 امتیازی به عنوان شایسته تقدیر معرفی می‌شوند.     * وصفی: تجلیل از حامد الگار به عنوان پژوهشگر برتر/ تقدیر از شاهنامه‌ای ارزشمند   در ادامه محمدرضا وصفی دبیر جایزه جهانی ضمن اشاره به اینکه کتاب‌های امسال مربوط به سال 2011 هستند،گفت: در این راستا حدود 2 هزار اثر در زمینه مطالعات ایران و اسلام وجود داشت که تماما داوری شدند. در این میان 19 اثر در حوزه مطالعات ایران واسلام به عنوان اثر برگزیده و پرفسور حامد الگار به عنوان پژوهشگر برتر و همچنین کتابی از یکی از نویسندگان کشور عراق انتخاب شد. البته اثر این نویسنده در ایران منتشر شده ولی به دلیل اینکه نویسنده آن غیر ایرانی است در بخش بین‌الملل از او تقدیر می‌شود و باید گفت در حوزه بین‌الملل مجموعا 21 منتخب داریم. وصفی در ادامه به زبان‌های این جشنواره اشاره کرد و گفت: به زبان‌های انگلیسی، ‌آلمانی، عربی، فرانسوی، روسی، تاجیکی، ژاپنی، اردو، ایتالیایی، ترکی استانبولی، گرجی و زبان ارمنی آثاری به مرحله داوری رسید که از آن میان برگزیدگان از کشورهای آمریکا، عمان، آلمان، انگلستان، سوئد، ایتالیا، فرانسه، پاکستان، روسیه، مصر و عراق پژوهشگران و محققان آثاری را در این دوره دارند که بخشی از تجلیل‌ها در آئین پایانی روز شنبه در حضور رئیس جمهور انجام می‌شود و سایرین در ایام نمایشگاه کتاب تقدیر می‌شوند. البته برخی برگزیدگان که به دلیل کهنسالی قادر به مسافرت نیستند جوایزشان با هماهنگی سفارتخانه‌ها در یکی از مراکز پژوهشی آن کشور به آنها اهدا می‌شود. *حمیدزاده: از میان 26 عنوان 4 اثر برگزیده و 22 اثر دیگر شایسته تقدیر هستند   مجید حمیدزاده دبیر علمی جایزه کتاب سال گفت: سی‌امین دوره جایزه کتاب سال را شنبه 14 بهمن ماه برگزار می‌کنیم؛ از میان 25 هزار و 495 عنوان کتاب چاپ شده در سال 90 که توسط داوران سی‌امین جایزه کتاب سال ارزیابی شده‌اند، 197 عنوان به مرحله دوم راه یافتند که از این میان 26 عنوان منتخب شده‌اند. وی افزود: جمعا 22 اثر منتخب داریم که روز شنبه از آنها تقدیر می‌شود. دبیر علمی جایزه کتاب سال خاطرنشان کرد: البته در کنار جایزه کتاب سال و جایزه جهانی حدود 2 سالی است که حرکتی قرآنی آغاز شده است، از دو سال گذشته ترجمه‌های قرآن منتشر شده پس از انقلاب اسلامی بررسی و در سه حوزه تصحیح متون، تالیف و ترجمه آثار تقدیر شدند که نتایج این دوره هم در آئین پایانی اعلام می‌شود. * پرسش و پاسخ خبرنگاران درباره جایزه کتاب سال   پس از پایان سخنان دبیران و سرپرست معاونت فرهنگی اصحاب رسانه سوالاتی از آنها جویا شدند. اسماعیلی در پاسخ درباره بخش ویژه قرآنی جایزه کتاب سال توضیح داد: در بخش ویژه در راستای ترغیب و گسترش فرهنگ قرآنی این بخش به تفاسیر اختصاص یافت و امسال مجموعه تفاسیر منتشر شده از ابتدای انقلاب اسلامی تا به امروز در بخش تالیف و تصحیح ارزیابی و برگزیدگان تقدیر شوند. محمدرضا وصفی دبیر جایزه جهانی در پاسخ به سوالی درباره تقدیر از پروفسور الگار گفت: این پرفسور به عنوان پژوهشگر برتر مطالعات اسلامی در آئین پایانی تقدیر خواهد شد اما او هم اکنون در بیمارستان بوده و جایزه او اهدا خواهد شد. البته در جایزه جهانی تقسیم بندی زبانی و موضوعی داریم و از این دو در کنار هم مکاتب شرق شناسی استخراج می‌شود که بسیار هم با هم متفاوت هستند. وصفی توضیح داد: امسال شاهکار بسیار ارزشمندی به نام شاهنامه شاه طهماسب منتخب شده که اثری تمدنی در حوزه فرهنگ ایران و اسلام است. این شاهنامه طی سال‌های متمادی برگ برگ شده و طی 400 سال به فروش رفته بود. اما تجمیع این اثر از سوی موزه هنر متر و پلیتن انجام و به دنیای بشریت ارائه شد. در این اثر ارزشمند حضور 2 پژوهشگر ایرانی به نام شیلا کنبی که هویت ایرانی آمریکایی دارد و مریم اختیار را شاهدیم. دبیر علمی جایزه کتاب سال در پاسخ به سؤال خبرنگار فارس که درباره قیاس این دوره با دوره بیست و نهم جویا شده بود، گفت: در دوره بیست و نهم حدود 26 هزار و 477اثر در دبیرخانه مورد ارزیابی قرار گرفت اما در این دوره حدود 25 هزار و 495 اثر داوری شد که حدود 5 تا 6درصد کاهش را نشان می‌دهد. تعداد منتخبین در دوره بیست و نهم 67 اثر بود که در این دوره با احتساب گروه قرآن 30 اثر تقدیر می‌شوند. البته قبلا اشاره کردیم که کثرت یا قلت منتخبین ربطی به مسائل جانبی ندارد اما همواره دبیرخانه و معاونت متهم می‌شوند که شاید به جهت گرانی سکه آثار کمی برگزیده و شاهد انتخاب هستیم. اما اعلام نتایج تنها به فرم‌های موجود بازمی‌گردد. کاهش و افزایش تعداد آثار تنها مربوط به کیفیت آنهاست و از حیث مقایسه آماری شاهد چنین وضعیتی هستیم. اسماعیلی هم در ادامه ضمن تائید سخنان حمیدزاده دبیر علمی جایزه کتاب سال عنوان کرد: هیچ محدودیتی در تقدیر از برگزیدگان نداریم. طبق گفته دبیر علمی ما تولید کننده آثار نیستیم بلکه تنها ارزیابی کننده هستیم و برای پرهیز از هر گونه سلیقه با فرمت‌ مشخص امتیازاتی از سوی بررس‌ها به آثار ارائه و بر اساس آنها نتایج اعلام می‌شود و انصافا هیچ محدودیتی نداریم و به رغم همه مشکلات مالی هیچ برنامه‌ای را در حوزه جشنواره‌ها تعطیل نکرده‌ایم. * برگزاری جشنواره نقد اوایل اسفندماه/ حذف جشنواره و جوایز ادبی در دستور کار نیست   اسماعیلی در پاسخ به سؤال دیگر فارس درباره نامشخص بودن زمان برگزاری جشنواره نقد ادبیتوضیح داد: این جشنواره اوایل اسفند برگزار می‌شود، البته ممکن است زمان جشنواره‌ای به دلیل هماهنگی جابجا شود اما حذف هیچ برنامه‌ای در دستور کار نیست. سرپرست معاونت فرهنگی در پاسخ به سؤالی درباره حمایت‌های وزارت ارشاد از آثار برتر سال گفت: سیاست‌های کلی ما در چند بخش انجام می‌شود. از این رو کلیه کتاب‌های چاپ شده در کشور اعلام وصول و در دستور کار شورای خرید قرار می‌گیرد. سپس بر اساس میزان اعتبار تصمیم گیری می‌شود تا آثار خریداری شوند. البته در این میان برخی آثار در حوزه دین به واسطه توجه به این موضع با ارائه اعتبارات خاص از سوی شورای کتب ارزشی خریداری می‌شوند اما کتاب سال، کتاب فصل، جایزه جهانی، جشنوراه گام اول و... تمامی آثاری که در این جشنواره و جوایز حائز رتبه برگزیده شوند، به تناسب اعتبارات مورد حمایت قرار گرفته و امسال هم به محض تخصیص اعتبار آثار خریداری و مورد حمایت قرار می‌گیرد.