پاسخ کویر به تهدید زیرساخت‌ها؛ یزد دومین قطب برق پاک ایران شد

گروه فرهنگ خبرگزاری فارس:تاب‌آوری یک جامعه فقط در تصمیم‌های بزرگ و لحظه‌های تاریخی معنا پیدا نمی‌کند؛ گاهی در ساده‌ترین رفتارهای روزمره مردم دیده می‌شود. حالا بعد از حمله آمریکا و رژیم صهیونیستی به زیرساخت های صنعت پتروشیمی و در شرایطی که چالش‌هایی در زنجیره تولید و توزیع به وجود آمده است، همین همدلی‌های کوچک می‌تواند بخشی از فشار را کم کند. جامعه‌ای که مردمش به فکر هم باشند، حتی با تغییر عادت‌های ساده هم می‌تواند بخشی از بحران‌ها را خنثی کند. تجربه «امیریزدان بخش» از حضور در یکی از سوپرمارکت ها را که در فضای مجازی منتشر کرده گواهی بر همدلی مردم در شرایط سخت است؛ «امشب برای خریدی ساده به یک سوپری رفتم؛ فقط دو بستنی. فروشنده طبق عادت آن‌ها را داخل یک کیسه پلاستیکی گذاشت و به سمتم گرفت. کیسه را پس دادم و گفتم: «نیازی نیست، اسرافه.» فروشنده لبخند زد و گفت: «جالبه، امشب چند نفر دیگه هم همین کار رو کردند. خدا خیرتون بده.»

بعد توضیح داد که این روزها قیمت کیسه‌های پلاستیکی چند برابر شده است. کاهش تولید برخی محصولات پتروشیمی باعث شده مواد پلاستیکی کمتر به بازار برسد و هزینه‌ها بالا برود. برای یک سوپری کوچک، همین کیسه‌های به ظاهر ساده هم حالا به یک هزینه جدی تبدیل شده‌اند.نکته جالب‌تر رفتار مشتری‌ها بوده؛ چند نفر در همان شب، بدون اینکه از هم خبر داشته باشند، کیسه را پس داده بودند و گفته بودند لازم ندارند. شاید یک کیسه پلاستیکی چیز مهمی به نظر نرسد که البته هست و هر شهروند تهرانی روزانه سه کیسه پلاستیکی استفاده می کند اما اگر همین رفتار ساده میان هزاران و میلیون‌ها نفر تکرار شود، نتیجه چیز دیگری خواهد بود؛ مصرف کمتر، هزینه کمتر و جامعه‌ای که نشان می‌دهد در شرایط سخت هم می‌تواند با همدلی از پس مشکلات بربیاید.

*پاسخ یزد به تهدید زیرساخت‌های انرژی؛ ۴۲۳ گیگاوات ساعت برق پاک

در یک ماه گذشته و در پی حمله آمریکا و رژیم صهیونیستی که حرف از تهدید زیرساخت ها و تخریب نیروگاه ها زیاد شنیده می‌شود، یک گوشه از ایران آرام اما محکم جواب این تهدیدها را می دهد: شهر یزد.وسط کویر، زیر آفتابی که هیچ‌وقت تعطیلی ندارد، پنل‌های خورشیدی یکی‌یکی روشن شده‌اند. نتیجه؟ یزد با ۴۲۳ گیگاوات ساعت برق پاک، شده دومین استان پیشرو کشور در انرژی خورشیدی است؛ البته بعد از قزوین. این خبر فقط یک رکورد نیست. یک پیام است. این یعنی حتی وقتی تهدیدهایی متوجه نیروگاه‌هاست، حتی وقتی همه از ریسک زیرساخت‌ها حرف می‌زنند…ایران دارد راه‌های تازه روشن کردن خودش را می‌سازد. نیروگاه‌های خورشیدی یزد حالا کاری می‌کنند که دود کمتر بالا برود، وابستگی به سوخت‌های فسیلی کمتر شود، و برق پاک بیشتری وارد شبکه شود. هر وات انرژی تجدیدپذیر یعنی یک قدم فاصله گرفتن از آسیب‌پذیری. پیش‌بینی‌های جهانی هم می‌گویند تا ۲۰۴۰ تولید برق از انرژی‌های تجدیدپذیر هم‌قد برق زغال‌سنگ و گاز می‌شود.و یزد؟دارد از همین حالا در آن آینده قدم می‌گذارد.در روزگاری که زیرساخت‌ها در معرض خطرند، یزد دارد می‌گوید: وقتی خورشید را داری… هیچ‌کس نمی‌تواند چراغت را خاموش کند.

بازار پسته ایران محاصره دریایی را شکست

ایران در طول این مدت که آمریکا ادعا کرده محاصره دریایی اش کرده، بارها نشان داده که محاصره دریایی همیشه به معنای توقف تجارت نیست. این‌بار هم داستان به بازار جهانی پسته رسیده است. وبگاه قطری الجزیره در گزارشی نوشته با وجود اختلال در مسیرهای دریایی جنوب، صادرات پسته ایران متوقف نشده و با مسیرهای تازه ادامه پیدا کرده است. طبق این گزارش، جنگ آمریکا علیه ایران قیمت جهانی پسته را در ماه مارس به ۴.۵۷ دلار برای هر پوند رسانده؛ یعنی بالاترین سطح در هشت سال گذشته. این در حالی است که ایران دومین صادرکننده بزرگ پسته جهان است. پیش از این بیش از ۶۵ درصد صادرات پسته ایران از راه دریا انجام می‌شد، اما با ایجاد محدودیت در آبراه‌های جنوبی، صادرکنندگان ایرانی خیلی سریع مسیرهای جایگزین را فعال کردند؛ از بنادر دریای خزر و بازار روسیه گرفته تا مسیر زمینی ترکیه و کریدورهای اوراسیا برای رسیدن به اروپا و شرق آسیا.جالب‌تر اینکه در حالی که قیمت جهانی پسته افزایش یافته، قیمت این محصول در بازار داخلی ایران حدود ۱۰ تا ۱۵ درصد کاهش پیدا کرده و دسترسی مصرف‌کنندگان راحت‌تر شده است.در همین حال تولید پسته ایران هم رکورد زده و به ۲۵۰ هزار تن رسیده است؛ رقمی که فعالان این صنعت آن را «استثنایی» توصیف می‌کنند. الجزیره در پایان می‌نویسد: صنعت پسته ایران با تکیه بر تجربه سال‌های تحریم و ابتکار تجار، بار دیگر نشان داده که حتی در شرایط جنگ و محدودیت‌های دریایی هم می‌تواند صادرات خود را حفظ کند.

راه‌حل ایرانی برای یکی از خطرناک‌ترین آلاینده‌های آب جهان

چند محقق جوان ایرانی در دانشگاه ولی‌عصر رفسنجان سراغ مشکلی رفته‌اند که سال‌هاست بی‌سروصدا وارد آب‌های جهان می‌شود: داروهایی که بعد از مصرف، به‌جای پایان یافتن، سفر تازه‌ای را در طبیعت آغاز می‌کنند. گاهی یک قرص مسکن، بعد از آن‌که درد ما را آرام می‌کند، راهش را از فاضلاب به رودخانه‌ها و منابع آب پیدا می‌کند. داروها و محصولات بهداشتی سال‌هاست به این شکل وارد آب‌های جهان می‌شوند و چون بسیاری از تصفیه‌خانه‌ها برای حذف آن‌ها طراحی نشده‌اند، ردشان در محیط‌زیست باقی می‌ماند.در آزمایشگاه‌های دانشگاه ولی‌عصر رفسنجان، پژوهشگران ایرانی برای این مشکل یک راه متفاوت پیدا کرده‌اند؛ ساختن نوعی «تله نانویی» برای آلاینده‌های دارویی.آن‌ها با همکاری چند دانشگاه بین‌المللی سامانه‌ای نوری طراحی کرده‌اند که از لوله‌های توخالی در مقیاس نانو ساخته شده است. این لوله‌ها مثل تونل‌های بسیار ریز عمل می‌کنند؛ جایی که مولکول‌های آلاینده عملاً راه فراری ندارند و مجبور می‌شوند با مراکز فعال کاتالیستی روبه‌رو شوند. وقتی نور به این سامانه می‌تابد، واکنش‌های شیمیایی قدرتمندی فعال می‌شود و آلاینده‌ها یکی‌یکی شکسته و تجزیه می‌شوند. نتیجه آزمایش‌ها چشمگیر بود: دیکلوفناک، یکی از داروهایی که بارها در آب‌های جهان شناسایی شده، فقط در ۱۵ دقیقه تجزیه شد.پژوهشگران حتی مسیر تجزیه مولکول‌ها و میزان سمیت محصولات میانی را هم بررسی کردند تا مطمئن شوند پایان این فرایند، آبی امن‌تر است. شاید این هنوز یک دستاورد آزمایشگاهی باشد، اما پیامش روشن است: گاهی حل یک بحران جهانی؛ مثل آلودگی منابع آب می‌تواند از ایده و تلاش چند محقق جوان در رفسنجان آغاز شود.

«فَإِنَّ مَعَ الْعُسْرِ يُسْرًا • إِنَّ مَعَ الْعُسْرِ يُسْرًا» (سوره شرح، آیات ۵ و ۶)به‌راستی با هر سختی، آسانی است؛ آری، با هر سختی، آسانی در راه است.قرآن در این آیه یک حقیقت ساده اما عمیق را یادآوری می‌کند: هیچ دشواری‌ای ماندگار نیست و در دل هر سختی، راهی برای گشایش شکل می‌گیرد. شاید به همین دلیل است که در میان فشارها و محدودیت‌ها، هنوز می‌توان نشانه‌های امید را در تلاش مردم، پیشرفت‌های علمی، رونق بازارها و همدلی‌های ساده روزمره دید؛ نشانه‌هایی که می‌گویند مسیر ادامه دارد.